بیماری های مرغ بومی : یکی از خصوصیات بارز و خوب مرغ بومی، مقاومت به بیماری و سازگاری با شرایط نامساعد محیطی است. تحقیقات صورت گرفته در استان لرستان نشان می دهد که میزان تلفات مرغان بومی (در سطح روستا) در طول سال حدود ۱۳/۲ درصد بوده است. این مقدار تلفات در حالی است که هیچ گونه دارو و یا واکسنی مصرف نشده است که بیانگر مقاومت بالای مرغان بومی در برابر بیماری و شرایط محیطی است که مطمئنا با رعایت نکات بهداشتی و واکسیناسیون این تلفات می تواند بطور چشمگیری کاهش یابد. باید توجه داشت علی رغم مقاومت خوب مرغ بومی به بیماری، به دلیل افزایش تراکم مرغ ها و احتمال اشاعه عوامل بیماریزا در منطقه، پیشگیری و یا کنترل بیماری در گله از اصول مهم در پرورش مرغ بومی به حساب می آید. برای اینکه احتمال بروز بیماری در گله به حداقل ممکن برسد باید سه اصل مهم در پیشگیری و کنترل بیماری ها را در گله رعایت نمود :

 

امنیت زیستی

امنیت زیستی در مقاله بیماری های مرغ بومی به مفهوم این است که تمام احتمالات ورود عوامل بیماری به مزرعه را شناسایی و با محدود نمودن ورود عوامل بیماریزا باعث کنترل و کاهش احتمال اشاعه بیماری به گله شد. رعایت نکات زیر در کنترل و کاهش ورود عوامل بیماری زا (امنیت زیستی) به مرغداری می تواند مفید و حیاتی باشد. یک نکته مهم در بحث امنیت زیستی، ورود عوامل بیماری زا و عفونی از طریق عواملی نظیر رفت و آمد افراد متفرقه یا دام و طیور در محوطه و حریم مرغداری می باشد. لذا در بحث اولین مبحث امنیت زیستی به مرحله قبل از احداث و تجهیزات مرغداری برمیگردد. برای احداث واحدهای با ظرفیت بالای پرورش (حالت صنعتی و نیمه صنعتی) باید مطابق با اصول نظام دامپروری و با رعایت فواصل، محل مناسبی را انتخاب نمود که کمتر در معرض رفت و آمد افراد و یا دام و طیور منطقه باشد و برای احداث جایگاه مرغ بومی در ظرفیت های ۵۰ تا ۱۰۰ قطعه مولد به بالا(روستایی) بهتر است محل جایگاه نگهداری مرغ ها در محلی احداث شود که تا حد امکان کمتر در معرض گردش دام و طیور روستا باشد. اما در شرایط روستا این امر ممکن است چندان مقدور نباشد، لذا برای کنترل و جلوگیری از ورود عوامل بیماریزا توسط ناقلین (افراد یا احشام و طیور) این است که اطراف جایگاه آهک پاشی و در قسمت ورود به سالن بهتر است یک حوضچه احداث و با استفاده از محلول های ضد عفونی کننده و یا محلول آب آهک مانع ورود عوامل عفونی به داخل جایگاه شود.

بیماری های مرغ بومی

رعایت اصول ضد عفونی و حفظ بهداشت

در ادامه بیماری های مرغ بومی از بین بردن یا متوقف نمودن رشد و تکثیر عوامل بیماریزا (ویروسها، باکتری ها و انگل ها) موجود بر سطوح مختلف را ضدعفونی می گویند. برنامه های ضد عفونی در حقیقت به منظور کاهش بار میکروبی در جایگاه پرورش و محوطه اطراف مرغداری می باشد. هر واحد مرغداری حتی بصورت روستایی باید دارای یک برنامه ضدعفونی باشد و این برنامه باید در راستای کاهش عوامل میکروبی و عفونی به منظور کنترل ویا ریشهکنی بیماری ها در طول دوره پرورش باشد. بهداشت و ضدعفونی ارتباط نزدیکی با برنامه های امنیت زیستی دارد. ضد عفونی مناسب می توانند باعث از بین رفتن عوامل بیماریزا و یا از تکثیر این عوامل بیماری زا جلوگیری نماید. البته باید توجه داشت که وجود مواد آلی (نظیر کود) در محیط باعث کاهش عملکرد ضدعفونی کننده می شود. زیرا مواد آلی همانند پوششی میکروارگانیسم هارا محافظت و با ایجاد ترکیبات غیر محلول سبب غیر فعال شدن ضدعفونی کننده ها می گردد. آهک یکی از مواد طبیعی است که می تواند در ضدعفونی جایگاه مرغ بومی بکار رود. آهک همانطور که میدانیم یک پودر سفید متمایل به خاکستری و بدون بو است. آهک دارای بیش از ۹۵٪ اکسید کلسیم میباشد. وقتی آهک با آب خیسانده شود، طی یکسری فعل و انفعالات گرمازا به پودر سفیدی که اصطلاحاً آهک مرده می گویند تبدیل می شود که در اصطلاح علمی به آهک مرده هیدروکسید کلسیم میگویند. اگر آب بیشتری با آهک مرده مخلوط شود تا به حالت دوغاب آهک در بیاید در این صورت تمام اکسید کلسیم آهک به هیدرواکسید کلسیم تبدیل می شود. که این هیدرواکسید کلسیم دارای خاصیت ضد عفونی کننده قوی می باشد. برای استفاده از خواص ضد عفونی کننده آب آهک می توان با استفاده از محلول آب آهک، دیوارهای داخلی و خارجی جایگاه و هچنین محوطه اطراف را محلول پاشی نمود.

کلمات مرتبط : تجهیزات مرغداری ، تجهیزات مرغ بومی ، بیماری طیور ، بیماری مرغ ، بیماریهای مرغ بومی ، کتاب